16. ราชวงศ์พระร่วง  (ศาสตราจารย์ ดร.ประเสริฐ ณ นคร)          ลำดับการครองราชย์ในสมัยสุโขทัยนั้น ก่อนราชวงศ์พระร่วงมีราชวงศ์พ่อขุนศรีนาวนำถม ได้ครองอาณาจักรสุโขทัยอยู่ พ่อขุนศรีนาวนำถมมีโอรสคือพ่อขุนผาเมือง   และพระยาคำแหงพระราม          พ่อขุนผาเมืองได้ร่วมกับพ่อขุนบางกลางหาว ปราบขอมบาดโขลญลำพงและยึดเมืองศรีสัชนาลัยสุโขทัยคืนมาได้            จากนั้นพ่อขุนผาเมืองได้ยกเมืองสุโขทัยให้พ่อขุน บางกลางหาวพร้อมทั้งพระนามเดิมของพระองค์คือ    ศรีอินทรบดินทราทิตย์   แต่ต่อมาพ่อขุนบางกลางหาวใช้พระนามว่า ศรีอินทราทิตย์       ต่อมาราชวงศ์พ่อขุนศรีนาวนำถมได้สูญหายไปจากประวัติศาสตร์ ราชวงศ์พระร่วงซึ่งครองกรุงสุโขทัย ทั้งหมด 9 พระองค์       อาณาจักรสุโขทัยรุ่งเรืองที่สุดในสมัยพ่อขุนรามคำแหงมหาราช และมีอาณาจักรกว้างขวาง หลังจากที่พระองค์สวรรคตแล้ว อาณาจักรสุโขทัยก็แตกออกเป็นเสี่ยง พระยาลิไทยได้รวบรวมอาณาจักรสุโขทัยขึ้นใหม่ แต่มีอาณาเขตแคบลงมาก ต่อมาพระมหา ธรรมราชาที่ 3 ก็ยอมเป็นเมืองขึ้นของอยุธยาและต้องไปครองราชย์อยู่ ณ เมืองพิษณุโลก      และเมื่อพระมหาธรรมราชาที่ 4 สิ้นพระชนม์ในปีพุทธศักราช 1981 แล้ว อยุธยาไม่ได้ตั้งมหาธรรมราชาในฐานะเจ้าประเทศอีกต่อไป อาณาจักรสุโขทัยมีเจ้า ของเมืองปกครองแยกต่าง ๆ กันไปเป็น 4 แคว้น < back >