4. ความสัมพันธ์ระหว่างจีนและสุโขทัย (รองศาสตราจารย์ศุภรัตน์ เลิศพานิชย์กุล)          ความสัมพันธ์ระหว่างจีนกับไทยตามหลักฐานทางประวัติศาสตร์พบว่า เริ่มขึ้นในสมัยสุโขทัยตรงกับราชวงศ์หยวนของจีน โดยจีนเคยส่งทูตมายังไทยในสมัยพระเจ้าอยู่หัวกุบไลข่าน แต่ถูกพวกจามจับไปและประหารชีวิตเสียก่อนถึงประเทศไทย ต่อมา สมัยพ่อขุนรามคำแหง พ่อขุนมังราย และพ่อขุนงำเมือง ได้ทำสัญญาเป็นพันธมิตรต่อจีนในราวปี พ.ศ. 1830 และปี พ.ศ. 1835 พ่อขุนรามคำแหงได้ส่งคณะทูตชุดแรกไปจีน ไทยกับจีนจึงมีความสัมพันธ์กันตั้งแต่นั้นมา แต่ความสัมพันธ์ระหว่างจีนกับสุโขทัย เป็นความสัมพันธ์ในระบบบรรณาการ เพราะจีนเป็นศูนย์กลางของอำนาจและอารยธรรมโลกท่ามกลางดินแดนอื่น ๆ ที่มีความเจริญ ด้อยกว่า ต้องเข้ามาสวามิภักดิ์และส่งเครื่องราชบรรณาการมาถวายจักพรรดิ์จีน     โดยจีนจะให้ความช่วยเหลือคุ้มครองทั้งด้าน เศรษฐกิจและการเมือง    ดังนั้นความสัมพันธ์ระหว่างจีนกับประเทศต่าง ๆ จึงดำเนินการภายใต้ความสัมพันธ์ระบบบรรณาการ ซึ่งไทยก็เป็นประเทศหนึ่ง ที่มีความสัมพันธ์ในระบบบรรณาการกับจีนแต่เพียงในนามเท่านั้น        การติดต่อระหว่างจีนกับสุโขทัยคาดว่าคงจะมีการติดต่อทั้งทางน้ำและทางบก แต่ทางน้ำหรือทางทะเลจะเป็นที่นิยมมากกว่า และความสัมพันธ์ระหว่างสุโขทัยกับราชวงศ์หยวนของจีนมุ่งผลประโยชน์ด้านการเมืองเป็นหลัก โดยจีนได้เกียรติภูมิในฐานะ ประเทศมหา อำนาจ และสุโขทัยได้ความมั่นคงทางการเมือง ตลอดจนมีส่วนทำให้การค้าระหว่างสุโขทัยและจีนเจริญขึ้น < back >